DZIEJE PARAFII ŁUPAWA

POD WEZWANIEM MATKI BOSKIEJ CZĘSTOCHOWSKIEJ

W LATACH 1945-1995

cz.I


 



Pierwszy kościół w Łupawie i parafia istniały już w 1310 roku, w którym wzmiankowany jest proboszcz Marek.

W 1350 roku wymieniony jest proboszcz Rościsław/Rawslaff/.

W XV w. wzmiankowani są także inni proboszczowie Łupawy: Mikołaj (1415), Jan Hogenkerke (1494).

Patronat nad kościołem sprawowali Puttkamerowie. W 1494 roku wybudowany został nowy kościół fundacji Wawrzyńca Puttkamera.

 

 

 

oltarz

Ołtarz główny w kościele parafialnym w Łupawie.

W 1689 roku Łupawa otrzymała prawa miejskie, które niebawem jednak utraciła.

Ponieważ w ówczesnych latach ziemie te były zamieszkane przez Kaszubów, dlatego tez do roku 1778 kazania w Łupawie głoszone były w języku kaszubskim.

Kościół parafialny w Łupawie pod wezwaniem matki Boskiej Częstochowskiej to neogotyk, wieża zbudowana została z muru pruskiego. Jest zabytkiem III klasy, nr rejestrowy A-310 z 02.02.1961r. Został poświęcony 26 sierpnia 1946 roku. Obecny kościół został zbudowany w latach 1767-1772 i jest fundacji Filipa Wilhelma von Grumbkow.

Jest murowany, salowy z niewyodrębnionym prezbiterium zakończonym trójbocznie. Strop płaski, drewniany. Od strony południowo-zachodniej wieża, w dolnej cześci murowana, być może pochodząca z pierwotnego gotyckiego kościoła, w górnej części drewniana, prawdopodobnie z 1873 roku. W tym to roku kościół był przebudowywany. Pod posadzką kościoła znajduje się krypta.

Zabytkowy wystrój wnętrza stanowią:późno barokowa ambona z 1750 roku, bez baldachimu z malowanym 4 ewangelistami oraz żyrandol ośmioramienny.

ambonaZabytkowa ambona z 1750 roku.

Do osobnej grupy zabytków należy zaliczyć głazy-pomniki.Taki głaz zanjduje się na cmentarzu przykościelnym w Łupawie. Obwód głazu wynosi 6,40m, a wysokość około 3,5m. Na wierzchołku głazu znajduje się metalowy krzyż. Od strony południowej głazu widnieją ślady napisów w języku niemieckim.

glaz 20wGłaz-pomnik.

 

Kilka metrów dalej od strony południowo-wschodniej znajduje się pomnik klasycystyczny z roku 1802.Ma on kształt dużego kielicha umieszczonego na kamiennym postumencie .Kielich jest w połowie przykryty woalem, zwisającym ku ziemi.

kielichPomnik klasycystyczny z 1802 roku.


Do kościoła parafialnego w Łupawie należą również trzy kościoły filialne:w Darżynie, Żochowie oraz Gogolewie.

Kościół w Gogolewie (foto I.W.)

Kościół w Darżynie (7km od Łupawy) pod wezwaniem św.Józefa został poświęcony 19 marca 1947 roku. Zbudowany w stylu gotyckim, z cegły w 1915 roku, z niewyodrębnionym prezbiterium, zakończonym prosto.

Kościół nie posiada wieży. Otwory wejściowe i okienne zakończone ostrołupkowo.Dach dwuspadowy kryty blachą, sufit sklepiony, drewniany. Kościół nie posiada zabytkowego wnętrza.


Kościół w Darżynie (www.powiatslupsk.info)

Obecny kościół filialny w Żochowie (11km od Łupawy) pod wezwaniem Niepokalanego Poczęcia N.M.P.został zbudowany w 1913 roku. Natomiast pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1523 roku.W tym czasie miejscowość Żochowo została przyłączona do parafii Łupawa,a właścicielami jej byli Puttkamerowie.

Kościół w Żochowie jest murowany z cegły ,w stylu neogotyckim, na rzucie prostokąta z prezbiterium niewyodrębnionym, zakończonym trójbocznie. Na środku dachu znajduje się drewniana wieżyczka, szalowana, kryta blachą. Dach kościoła jest kryty blachą, sufit sklepiony drewniany.

Obydwa kościoły: w Darżynie i Żochowie nie posiadają zabytkowego wystroju wnętrz.

zochowoKościół w Żochowie  (www.powiatslupsk.info)

Historia cmentarza parafialnego w Łupawie

Historia cmentarza parafialnego datuje się od połowy 1946 roku ludność polska przybywała już na tereny w 1945 roku. Dwie pierwsze osoby pochodzenia polskiego pochowano na terenie nieopodal byłego cmentarza niemieckiego, który wówczas był dość dużym i zadbanym cmentarzem. W 1946 roku kiedy wytyczono teren pod polski cmentarz(za wioska w kierunku Żochowa) przeniesiono wyżej wymienionych zmarłych na tenże cmentarz. Był on porośnięty niewielkimi drzewami i chwastami. Później został uporządkowany i ogrodzony.

Obecnie jest dużym i zadbanym cmentarzem z wytyczonymi alejkami.


Duszpasterze w Parafii Łupawa w latach 1946-1995 i ich współpracownicy.

Ks.Czesław Wrzosek 1946-1950


Od roku 1945 do 1949 w kościele w Łupawie odprawiane były msze w języku niemieckim przez niemieckiego pastora dla ludności protestanckiej, która tu jeszcze zamieszkiwała. Natomiast od początku 1946 roku przyjeżdżał ksiądz polski, który po mszy dla protestantów, odprawiał mszę dla ludności katolickiej pochodzenia polskiego.

Z dniem 1 maja 1946 roku rozpoczyna prace duszpasterską jako pierwszy proboszcz ks.Czesław Wrzosek. Zamieszkał w tutejszej plebanii koło kościoła .Nadal w każdą niedzielę odprawiano dwie msze-jedną dla protestantów w języku niemieckim, drugą natomiast dla Polaków-katolików.

26 sierpnia 1946 roku odbyło się uroczyste poświęcenie kościoła ,którego patronką została Matka Boska Częstochowska.

Parafia Łupawa została przydzielona do diecezji gorzowskiej.

Do grudnia 1946 roku ks.Czesław Wrzosek udzielił sakramentu małżeństwa 30 parom, sakramentu chrztu udzielił 80 niemowlętom. W tym czasie odbyło się 20 pogrzebów. Pochówku dokonano już na nowym cmentarzu.

Wiosną następnego roku ks.Wrzosek poświecił nowe, drewniane krzyże przydrożne we wszystkich miejscowościach, które wówczas należały do parafii Łupawa.Wraz z parafianami  uporządkował teren wokół kościoła oraz plebanii. Przeprowadził bieżące remonty np:dachu, wieży kościelnej.

Z roku na rok wzrastała tez liczba ochrzczonych niemowląt, zawieranych małżeństw. Przybywała tez liczba zgonów.

Ks.Władysław Sadowski 1950-1959

Od dnia 1 października 1950 roku czynności proboszcza parafii Łupawa obejmuje ks.Władysław Sadowski, były kapelan wojskowy.

W dniach 2-10 czerwca 1951 roku odbywają się w kościele w Łupawie pierwsze Misje św.prowadzone przez o.o.Oblatów.W tym czasie odbyło się uroczyste poświęcenie ornatu(zielonego)ufundowanego przez parafian.

W kościele prowadzono bieżące remonty, poprawiono ogrodzenie. W skromnym wystroju kościoła nie zachodziły żadne zmiany. Od maja 1953 roku zostaje przyłączony do parafii Łupawa kościół filialny pod wezwaniem św.Stanisława Biskupa w Skórowie (oddalonym od Łupawy o 15 km).

Ks.Władysław Sadowski jeździ do Skórowa starym, rosyjski motocyklem z przyczepką. Msza św.w Skórowie odbywa się o godzinie 11.00 natomiast w Łupawie o godz.13.00. Bardzo często zdarzało się,iż stary motocykl ulegał awarii i ks.Sadowski przyjeżdżał na msze do Łupawy z godzinnym opóźnieniem .Wierni czekali cierpliwie na księdza, śpiewając w tym czasie pieśni kościelne.

Dnia 19 kwietnia 1954 roku w kościele w Łupawie odbyło się poświęcenie baldachimu zakupionego ze składek mieszkańców tej parafii. Natomiast w czerwcu 1955 roku kościół wzbogacił się o chorągiew z wizerunkiem Matki Boskiej Częstochowskiej. Chorągiew również ufundowali parafianie.

W roku 1957 został przyłączony do parafii Łupawa nowy kościół filialny w Darżynie (7km od Łupawy), pod wezwaniem św.Józefa. Wierni z Darżyna i okolicznych wiosek nie musieli już przemierzać dość długiej drogi do kościoła w Łupawie.

Z każdym rokiem powiększa się liczba zawartych małżeństw, ochrzczonych niemowląt oraz dzieci przystępujących do I-wszej Komunii Świętej.

Ks.Zygmunt Skorupski 1959-1967

Od lipca 1959 roku odchodzi z Łupawy ks.Sadowski a czynności proboszcza obejmuje ks.Zygmunt Skorupski.

W 1960 roku kościół w Łupawie został gruntownie wymalowany wewnątrz oraz otrzymał nową elewacje zewnętrzną.

Wymalowano też zakrystię. 23 czerwca 1961 roku odbywa się w kościele w Łupawie uroczyste przyjęcie sakramentu bierzmowania. Do tego sakramentu przystąpiło 756 osób. Sakramentu udzielił Jego Ekscelencja ks.Biskup Ignacy Jeż.

Do pomocy duszpasterskiej ks.biskup przydziela nowego ks.wikariusza w osobie ks.Jana Schnieltera,który w Łupawie pracuje tylko rok. W sierpniu 1962 roku przybywa do Łupawy nowy wikariusz ks.Jerzy Lier. Natomiast we wrześniu tegoż roku przyłączony zostaje do parafii Łupawa kościół filialny w Żochowie (oddalony od Łupawy o 11km)pod wezwaniem Matki Bożej Niepokalanego Poczęcia.

1 lipca 1963 roku przybywa do Łupawy nowy wikariusz ks.Władysław Obacz, a odchodzi do innej miejscowości ks.Jerzy Lier. W tym też roku wymalowano kościół w Łupawie oraz filialny w Żochowie. Kościół w Żochowie otrzymał tez nową elewację zewnętrzna oraz został ogrodzony siatką.

Latem 1964 roku nowa elewacje otrzymał kościół parafialny w Łupawie. 1 Lipca 1964 roku przybywa do parafii nowy ks.wikariusz Ludwik Musiał. Od listopada tegoż roku nawiedza parafię obraz Matki Boskiej Czestochowskiej.

Ks.Marian Dziemianko 1967-1980

dziem

Ks.Marian Dziemianko(foto Piotr Szadziński)

W miesiącu październiku 1967 roku w miejsce dotychczasowego proboszcza ks.Zygmunta Skorupskiego przybywa ze Słupska ks. Marian Dziemianko. A w 1968 roku- kolejny wikariusz Czesław Grajkowski, w miejsce ks.wikariusza Ludwika Musiała.

We wrześniu tegoż roku w prezbiterium kościoła parafialnego wmontowano nowe witraże w metalowych ramach w miejsce okien o zniszczonych ramach drewnianych.



Przy każdym kościele utworzono koło różańcowe.

Z dniem 1 stycznia odchodzi z Łupawy ks.wikariusz Czesław Grajkowski, a nowym wikariuszem zostaje ks.Zbigniew Klaman. W sierpniu pomalowano ściany wewnętrzne w kościołach filialnych w Darżynie i Żochowie, oraz przy znaczącej pomocy parafian dokonano kapitalnego remontu organów w kościele parafialnym w Łupawie.

organyWidok na organy i chór( 2011 ).

We wszystkich kościołach wstawiono nowe ołtarze, przy których ksiądz sprawuje mszę świętą twarzą do wiernych.

Z dniem 1 września wprowadzono msze świętą odprawianą w języku ojczystym.

w dniach 24 do 26 kwietnia 1970 roku J.Eksc.Ks.Biskup Ignacy Jeż, sufragan gorzowski wizytował parafie Łupawa oraz udzielił sakramentu bierzmowania 669 osobom.

Wiosną 1971 roku od 10 do 18 marca ks.Józef Burdaś ze Zgromadzenia Księży Saletynów głosi rekolekcje we wszystkich kościołach parafii Łupawa.

Z dniem 1 października 1971 roku w kościele filialnym w Skórowie zostaje utworzona samodzielna parafia Skórowo a jej pierwszym proboszczem zostaje były wikariusz parafii Łupawa ks.Zbigniew Klaman. Od tego dnia kościół w Skórowie przestał należeć do parafii Łupawa.

Decyzją naczelnych władz Polski Rzeczpospolitej Ludowej wszelkie nieruchomości w/g stanu z dnia 1 stycznia 1971 roku zajmowane i użytkowane przez władze kościelne przeszły na własność parafii.potwierdzeniem w/w zapisu jest decyzja nr Wz II Z/Sp/7 z dnia 2 maja 1972 roku wydana przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej-Wydział do spraw Wyznań w Koszalinie.

W dniach od 19 do 27 marca 1972 roku ks.Tadeusz Piękoś ze Zgromadzenia Księży Saletynów głosił rekolekcje we wszystkich kościołach parafii Łupawa. Były to rekolekcje Wielkopostne. Natomiast w maju i czerwcu przeprowadzono kapitalny remont dzwonów kościoła parafialnego w Łupawie. Zostały osadzone na łożyskach kulkowych, wymieniono również serca dzwonów.

W lipcu 1972 roku z ofiar parafian wymalowano wnętrze kościoła w Łupawie-na ścianie wykonano liczne malowidła o tematyce sakralnej, ołtarz główny, organy i zabytkową ambonę.

mal1

mal2

Malowidła naścienne w kościele parafialnym w Łupawie(2011).

Przez cały ten czas parafia Łupawa należała do Dekanatu bytowskiego. W roku 1972 została utworzona nowa diecezja-Koszalińsko-Kołobrzeska, do której przeszła również parafia Łupawa.

W dniach 13-17 grudnia 1972 roku ks.Edward Zieliński przeprowadza Rekolekcje Adwentowe w Łupawie i w kościołach filialnych.

Natomiast rekolekcje Wielkopostne wiosną 1973 roku przeprowadził O.Mikrute ze Zgromadzenia Redemptorystów ze Szczecinka, mocno akceptując doniosłość wychowania religijnego młodego pokolenia w dzisiejszych czasach.

Z dniem 1 stycznia 1973 roku J.Eksc.Ks.Biskup Ignacy Jeż ordynariusz Koszalinsko-Kołobrzeski utworzył nowy dekanat Łupawski ( na okres 3 lat).

Dziekanem nowego dekanatu został mianowany proboszcz parafii Łupawa ks.Marian Dziemainko.

Do dekanatu weszły następujące parafie: Cecenowo, Damno, Dębnica Kaszubska, Dobieszewo,

Gardna Wielka, Główczyce, Skórowo, Stowięcino, Wrzeście, Wytowno, Zagórzyce i Łupawa.

Latem 1973 roku zostaje założone w kościele parafialnym ogrzewanie powietrzem(dmuchawa).

Wiosną 1974 roku przeprowadzono Rekolekcje Wielkopostne w kościele parafialnym w Łupawie i kościołach filialnych. Głosił je O.Stanisław Jenkot ze Zgromadzenia Redemptorystów ze Szczecinka.

Rok 1975-wiosna. Rekolekcje Wielkopostne w kościele parafialnym i filialnych głosił przeor Zgromadzenia Redemptorystów ze Szczecinka. Były to rekolekcje w duchu odnowy życia religijnego i pojednania się z bliźnimi.

Latem tegoż roku dokonano kapitalnego remontu zakrystii w kościele w Łupawie. Walący się "pruski mur" zastąpiono ścianami z cegły. Rozmiary zakrystii zostały takie same.

W styczniu 1976 roku po upływie 3 letniej kadencji istnienia Dekanatu Łupawskiego, J.Eksc.Ks.Biskup Ignacy Jeż pozostawił na dalszy okres siedzibę dekanatu w Łupawie, a ks.Mariana Dziemianko dalej ustanowił dziekanem Dekanatu Łupawskiego.

W dniach 7-9 marca 1976 roku Rekolekcje Wielkopostne głosi w Łupawie i kościołach filialnych O.Tadeusz Krzeczkowski ze Zgromadzenia OO Redemptorystów ze Szczecinka.

W Niedzielę Palmową-11 kwietnia-odbyło się w Łupawie przyjęcie do grona ministrantów 17 chłopców. Na uroczystości obecni byli wszyscy rodzice. Natomiast w dniach 7-9 maja 1976 roku J.Eksc. Ks.Biskup Tadeusz Werno udzielił sakramentu bierzmowania 144 osobom, młodzieży i dorosłym.

Wiosną 1977 roku ogrodzono kościół parafialny w Łupawie siatką. Na wniosek proboszcza ks.Mariana Dziemianko dokonano rozbiórki starej stodoły przy plebanii. Pieniądze z rozbiórki przeznaczono na kapitalny remont  dachu kościoła filialnego w Żochowie.

W maju 1978 roku wizytował naszą parafię J.Eksc.Ks.Biskup Tadeusz Werno oraz udzielił wiernym Sakramentu Bierzmowania.

Jesienią odbyły sie w parafii Łupawa i filiach Rekolekcje Powołaniowe przeprowadzone przez

O.Romusiewicza z Zakonu Pallotynów i siostrę Cyprianę z Zakonu Benedyktynek z Kwidzynia.

Rekolekcje Wielkopostne wiosną 1979 roku głosił O.Michał Smagarz.

W maju ze zbiórek pieniężnych parafian zostaje zakupiona do kościoła w Łupawie drewniana, rzeźbiona ambonka do Liturgii Słowa oraz dwa duże dywany. Kościół zaczyna zmieniać swój wystrój.

W lipcu tegoż roku odbył w naszym kościele praktykę duszpasterską przed święceniami kapłańskimi,dziekan Zygmunt Fąs. Był on studentem 5-go roku Wyższego Seminarium Duchownego w Koszalinie.

Rekolekcje Wielkopostne wiosna 1980 roku były poświęcone rodzinie. Głosił je O.Michał Smagarz.

W czerwcu do kościoła w Łupawie zakupiono chorągwie procesyjne, ornaty oraz nowe konfesjonały.

Fundatorami byli parafianie z Grąbkowa, Wieliszewa ,Dobrej oraz Nowej Dąbrowy.

Zainstalowane nagłośnienie kościoła było darem dzieci pierwszokomunijnych.

Artysta rzeźbiarz Czesław Marczak wykonał do kościoła w Łupawie drewnianą, rzeźbiona chrzcielnicę.

Rzeźbiona chrzcielnica(2011).

Ofiarodawcami byli mieszkańcy Dąbrówna oraz dzieci pierwszokomunijne.

1 czerwca 1980 roku ks.proboszcz M.Dziemianko uroczyście dokonał poświęcenia tej chrzcielnicy.

Po kilkunastoletnim duszpasterzowaniu w Łupawie ks.Marian Dziemianko zostaje dekretem Kurii Biskupiej z dnia 3 lipca 1980 roku przeniesiony na proboszcza do Sławna.

Przekazanie parafii odbyło się uroczyście, dnia 24 lipca 1980 roku w obecności dziekana Ignacego Czarnoty na mszy świętej. Ustępujący ks.Marian Dziemianko złożył wszystkim wiernym sprawozdanie ze swojej 13-letniej działalności duszpasterskiej i stanu parafii oraz podziękował wszystkim za ogromną pomoc, zrozumienie oraz zawsze życzliwe przyjęcie.

Ks.Ryszard Czarnecki 1980-2009

  czarneckiKs.Ryszard Czarnecki (foto Piotr Szadziński)

 Nowym proboszczem został ks.Ryszard Czarnecki z parafii Prusinowo z siedziba w Lędyczku.

Ks.Ryszard Czarnecki urodził się 12 kwietnia 1935 roku w Pułtusku.Od 1947 roku zamieszkał wraz z rodzicami i pięciorgiem rodzeństwa w Gryficach.Tam ukończył Liceum Ogólnokształcące. Do seminarium duchownego wstąpił w 1953 roku. Święcenia kapłańskie otrzymał 28 maja 1959 roku w Gorzowie Wielkopolskim.

 Jako ksiądz wikariusz pracował w następujących miejscowościach: Kostkowo, Bledzew, Bobolice, Stargard Szczeciński, Jastrowie, Szczecin-Grabowo, Szczecinek i od 1 stycznia 1973 roku w nowo tworzącej się parafii Prusinowo-Lędyczek jako administrator.

Szczególnych powitań nowe proboszcza w parafii Łupawa nie było. Parafianie bowiem mocno  żałowali dobrze pracującego poprzednika ks. M.Dziemianko, a "nowego"nikt nie znał.

Nowy ks.proboszcz Ryszard Czarnecki rozpoczął swą działalność mszą świętą z Odpustem Parafialnym w święto Matki Boskiej Częstochowskiej- patronki Kościoła. Na mszę odpustową przybył kwartet muzyczny z Lęborka i pięciu księży dekanalnych.

Ks.proboszcz jesienią zabrał się za remont plebanii. Założono tam centralne ogrzewanie

(na dole) oraz pomalowano wnętrze.

pleb1

pleb2

Plebania w Łupawie (2011)

Po świętach Bożego Narodzenia nowy proboszcz rozpoczął wizytacje duszpasterską w swojej parafii.

Miała ona charakter zapoznawszyz ludźmi i terenem.

Pod względem terenu parafia była rozległa, liczyła 3 tysiące dusz. Jeśli chodzi o katechizację to ks.proboszcz miał do obsłużenia Zbiorczą Szkołę Gminną w Łupawie z 15 oddziałami oraz szkoły filialne w Rębowie, Grąbkowie i odległym Gogolewie (po 3 oddziały).

Jednak proboszcz Czarnecki nie przerażał się taką liczbą uczniów. Twierdził, że"uczyć-katechizować to powołanie i misja Kościoła, więc z ochotą trzeba ją spełniać". Pracował sam bez pomocy wikariusza.

W roku 1981 w czerwcu przystąpiono do remontu i malowania salki katechetycznej oraz wszystkich pomieszczeń na dole plebanii. Dzięki inicjatywie Ks.Biskupa, w czasie wakacji proboszcz Czarnecki mógł wyjechać na 16-to dniowy urlop. Na zastępstwo Kuria Biskupia przysłała neoprezbitera.

Parafia przygotowuje się do wizytacji Biskupa.

Od 13 grudnia 1981 roku Rząd Polski Ludowej ogłosił stan wojenny w Polsce. Obowiązuje godzina policyjna i zakaz wyjazdów do sąsiednich województw. Plebanie dwukrotnie nachodzą urzędnicy Urzędu Bezpieczeństwa. Sondowali  zapatrywanie ks.proboszcza na stan wojenny. Pomimo wszelkich trudności, wizyta duszpasterska odbyła się normalnie. Pasterki jak każdego roku odbyły się w Darżynie, Żochowie i Łupawie.

Od czerwca 1982 roku rozpoczęto remont kościoła w Łupawie. Uszkodzeniu uległa górna część kościoła od strony wschodniej, nad prezbiterium.

Remont ukończono 18 sierpnia 1982 roku. W tym czasie naprawiono dach nad plebanią.

W związku z kryzysem politycznym i ekonomicznym napływały dary dla parafian, które rozdzielał ks.Proboszcz Czarnecki-wiernym. Pomoc napływała z krajów zachodnich i USA w postaci mąki, ryżu, masła solonego, margaryny, oleju itp.

Uroczystością parafialną w tym roku był odpust w uroczystość Matki Boskiej Częstochowskiej-26 sierpnia.

Suma odpustowa i procesja z Najświętszym Sakramentem odbyła się do 6 ołtarzy symbolizujących sześć wieków cudownego obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej na Jasnej Górze.

Od I-wszej niedzieli Adwentu natomiast w kościele były odnawiane Obrzędy Sakramentu Pokuty.

19 grudnia 1982 roku nastąpiło zawieszenie stanu wojennego w Polsce.Wizyta duszpasterska trwała od świąt Bożego Narodzenia do końca stycznia.

24 kwietnia 1983 roku ks.R.Czarnecki poświęcił nowy krzyż w miejsce starego-przydrożnego na kolonii Żochowo.

W czerwcu rozpoczęto generalny remont i rozbiórkę budynku gospodarczego. Przy okazji remontu wygospodarowano salkę sportową dla ministrantów.

W maju 1984 roku odbywają się Misje Święte prowadzone przez O.O.Redemptorystów ze Szczecinka. W czasie misji świętej w miejsce starego krzyża w Żochowie postawiono nowy-dębowy,natomiast w Łupawie przy kościele nowy krzyż modrzewiowy. W Darżynie natomiast został krzyż odnowiony.

W czerwcu parafia otrzymuje od rodziców dzieci pierwszokomunijnych, nowy misyjny krzyż procesyjny.

21 czerwca uroczystość Bożego Ciała. Na procesję w dalszym ciągu potrzebne jest zezwolenie z Urzędu Gminy-Wydział Wyznań. W procesji biorą udział również parafianie z Darżyna i Żochowa.

26 sierpnia odbył się odpust parafialny (jak co roku).

Taca z Mszy Świętej odpustowej jest przeznaczona w całości na budowę nowego kościoła w Potęgowie.

Od 1 września rozpoczyna się rok katechetyczny .Do parafii Łupawa należą następujące szkoły: Zbiorcza Szkoła w Łupawie- 18 oddziałów, w Gogolewie-8 oddziałów, w Grąbkowie, Żochowie i Rębowie po 3 oddziały.

11 listopada 1984 roku Ks.Biskup udziela Sakramentu Bierzmowania 120 osobom.

Od 1 stycznia 1985 roku na mocy Dekretu Ks.Biskupa Ordynariusza Ignacego Jeża Dekanat Łupawa zmienia

swe granice..Od tej pory do dekanatu Łupawa należą następujące parafie:Budowo,Dębnica Kaszubska,Dobieszewo,

Czarna Dąbrówka,Łupawa,Nożyno i Rokity.Dziekanem został mianowany ks.Julian Wójtowicz,proboszcz z Czarnej Dąbrówki, a wicedziekanem ks.Zygfryd Stukosz z Dębnicy Kaszubskiej.

W czerwcu od rodziców dzieci pierwszokomunijnych parafia otrzymała biały ornat.

W maju 1986 roku wykonano malowanie wszystkich pomieszczeń na plebanii. Jeśli natomiast chodzi o remont kościoła, to w czerwcu w kościele filialnym w Żochowie zmieniono całą instalację elektryczną oraz zakupiono 2 piece akumulacyjne. Pieniądze na ten cel zebrali parafianie. Odmalowano też cały kościół i obraz główny.

Od maja 1987 roku w parafii były głoszone rekolekcje przez O.O.Redemptorystów ze Szczecinka. Rekolekcje mają na celu przygotowanie do wprowadzonej w tym czasie Nowenny do Matki Boskiej Nieustającej Pomocy.W związku z tym parafia zakupiła Obraz Matki Boskiej Nieustającej Pomocy który umieszczono w kościele na specjalnie przygotowanym ołtarzu.

mbnpObraz Matki Boskiej Nieustającej Pomocy(2011).

 

Nowenna będzie odprawiana w każdą sobotę O Maryjo Witam Cię!!!

Ksiądz Proboszcz R.Czarnecki po wizytacji kolędowej sporządził notatkę, z której wynikało, że w naszej parafii w roku 1988 było 820 rodzin. Bez ślubu kościelnego-46 rodzin. Kolędy nie przyjęło 17 rodzin. Świadków Jehowy było 10 rodzin. W Środę Popielcową poświęcono w kościele w Łupawie nowe Stacje Drogi Krzyżowej z tworzywa drewno podobnego-była to ofiara dzieci pierwszokomunijnych.

xIIIStacja XIII Drogi Krzyżowej(2011).

9 kwietnia rozpoczął się w Parafii kurs przedmałżeński. Ukończyło go 120 osób.

Po zakończeniu Roku Eucharystycznego przeżywanego w Polsce, w Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej trwała

Wieczna Adoracja Najświętrzego Sakramentu w parafiach. W Łupawie 28 czerwca.

21 maja 1989 roku I komunia św. w kościele w Łupawie.

28 maja 30 rocznica święceń kapłańskich księdza proboszcza Ryszarda Czarneckiego.

W czerwcu dokonano generalnego remontu organów w kościele parafialnym. Ofiarę złożyli parafianie.

15 sierpnia-uroczystość Wniebowstąpienia Najświętrzej Maryi Panny - poraz pierwszy od wielu lat rządów komunistycznych ,dzień wolny od pracy, bowiem w czerwcowym wyborach do parlamentu weszli ludzie z "Solidarności".

30 sierpnia parafia w Łupawie otrzymała nowego ks.wikariusza-Stefana Czarneckiego-neoprezbitera.

Dekretem z dnia 23 października 1989 roku na prośbę księdza Proboszcza wieś Dobra została odłączona od parafii Łupawa i przyłączona do parafii Dobieszewo.

Od 18 do 27 listopada trwają we wszystkich kościołach Misje Święte w celu duchowego przygotowania wiernych na Peregrynacje Obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej.

9 maja 1990 roku Ks.Biskup Tadeusz Werno udziela Sakramentu Bierzmowania 172 osobom.

Od 1 września 1990 roku zgodnie z zarządzeniem Ministra Edukacji Narodowej, nauka religii wróciła ponownie do szkół państwowych.

22 września w Rokitach odbyły się Dożynki Dekanatu Łupawa. Obecny był Ks.Biskup Tadeusz Werno oraz liczni parafianie z parafii Łupawa. W Niedzielę Misyjną 21 października ks.wikariusz Stefan Czarnecki poświecił na sumie krzyże zakupione przez rodziców, które później umieszczono w klasach szkolnych w Łupawie, Gogolewie, Grąbkowie, Rębowie i Żochowie.

13 stycznia 1991 roku ks.Proboszcz został odwieziony do szpitala w Lęborku. Stwierdzono u niego zawał serca.

Po dwóch tygodniach wraca do parafii.

Na mocy porozumienia między Ministerstwem Edukacji Narodowej a episkopatem Polski-dzieci i młodzież uczęszczające na religię są zwolnione na czas trwania Rekolekcji Wielkopostnych z zajęć szkolnych.

Od 6 października Tydzień Miłosierdzia-47 tydzień po wojnie.

W kościołach przeprowadzono zbiórkę pieniędzy na Seminarium Duchowne w Koszalinie. Wpłat dokonywały poszczególne wioski. Zbierano również ziemniaki dla sióstr Klarysek w Słupsku.

23 lutego 1992 roku w Katedrze w Koszalinie odbył się Ingres nowego Ordynariusza Diecezji Koszalińsko- Kołobrzeskiej J.Eksc.Ks.Bp Czesława Domina z Katowic. J.Eksc.Ks.Bp Ignacy Jeż przeszedł na emeryturę i pozostał w Koszalinie jako Senior.

Rekolekcje Wielkopostne prowadzili O.O.Redemptoryści z Elbląga.

Od 25 marca 1992 roku parafia w Łupawie przeszła z Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej do Diecezji Pelplińskiej.

Z dniem 1 lipca Kuria Biskupia w Pelplinie odwołuje z parafii Łupawa ks.wikariusza Stefana Czarneckiego i mianuje go wikariuszem w Starogardzie Gdańskim. Na jego miejsce przyszedł od 1 lipca 1992 roku nowy ks.wikariusz-Jan Pałubicki.

palubickiks.Jan Pałubicki(www.parafia-jakub.tuchola.pl)

Rok 1993-Rokiem Wielkiej Nowenny przed Rokiem Zbawiciela Świata"Misterium Eucharystii w Tajemnicy Kościoła".

W sierpniu w kościele parafialnym w Łupawie położono podłogę drewnianą pod ławkami. Jesienią natomiast we wsi Rębowo i Karżnica postawiono nowe krzyże, które poświęcił ks.Proboszcz.

Parafia Łupawa otrzymała -co jest wpisane do ksiąg wieczystych, od państwa, jako zwrot zgrabionych przez PRL własności-15 ha ziemi ornej od byłego PGR.

7 października odbył się w parafii Rokity Dekanalny Kongres Eucharystyczny z udziałem wszystkich księży Dekanatu Łupawa i przedstawicieli parafii.

Od stycznia 1994 roku trwały przygotowania całej parafii, a przede wszystkim młodzieży do przyjęcia Sakramentu Bierzmowania w dniu Wniebowstąpienia Pańskiego -12 maja.

Z dniem 1 lipca 1994 roku został odwołany z Łupawy ks.wikariusz Jan Pałubicki i mianowany proboszczem w Tucholi. Na jego miejsce przybył ks.wikariusz Jerzy Wilkosz. Został przeniesiony z Kartuz.

Nowy rok katechetyczny rozpocznie się uroczysta mszą świętą.

Po wizytacji duszpasterskiej w lutym 1995 roku został przeniesiony z Łupawy ks.Jerzy Wilkosz a przybył ks.Andrzej Osowski.

Właśnie ks.wikariusz Andrzej Osowski opiekuje się i nadzoruje budowę nowego kościoła we wsi Gogolewo.

Kościół ten będzie ukończony w roku 1996. Jest on bardzo potrzebny, ponieważ Gogolewo jest oddalone od Łupawy o prawie 20 km. Przez ponad 2 lata w Gogolewie były sprawowane msze święte w wynajętym pomieszczeniu Szkoły Podstawowej-przez księży z Łupawy.

Organiści i ich udział w kształtowaniu liturgii kościelnej

Od początku swego istnienia parafia Łupawa nie posiadała stałego organisty, który mieszkałby w Łupawie lub parafii. Byli tylko organiści, którzy pracowali niezbyt długo. Kiedy proboszczem był ks.Dziemianko,wówczas przyjeżdżał w niedzielę ze Słupska Włodzimierz Lejman-organista z prawdziwego zdarzenia. Był bardzo oddany pracy liturgiczno-muzycznej. Pomagał również ks.Proboszczowi prowadzić kancelarię.

W lutym 1979 roku zmarł i Łupawa została bez organisty .Po pewnym czasie nowym organista został p.Greinke ze Starej Dąbrowy. Sprawował stanowisko przez wiele lat. Kiedy zmarł, jego miejsce zajął pan Andrzej Różański z Łupawy, który nie jest na etacie. Obsługuje organy wówczas, kiedy jest na mszy świętej. Na innym mszach organy są nieczynne.

Katecheci i ich rola w prowadzeniu nauki religii

W historii kościoła w Łupawie rola katechetów w nauczaniu religii była znacząca, choć do roku 1993 były to osoby bez przygotowania katechetycznego, przeważnie po maturze (szkole średniej).

 Służyły one pomocą w trudnej sytuacji kadrowej.

Po roku 1993, kiedy ks.Proboszcz ciężko chorował na zawał, ks.Biskup udzielił misji kanonicznej nauczycielom ze Szkoły w Łupawie. Misję otrzymali:Halina Daniel, Irena Dorozińska, Iwona Hubisz oraz Waldemar Szmit.

Jednocześnie w roku 1993 w/w osoby zaczęły dokształcać się w Kolegium Teologicznym Diecezji Pelplińskiej w Bytowie. Nauka trwa trzy lata. Dlatego też ze względu na stan zdrowia ks.Proboszcz R.Czarnecki nie uczy religii, uczą katecheci oraz ks.wikariusz Andrzej Osowski.

Znaczące wydarzenia w parafii Łupawa

Wydarzenia jakie odnotowane są w archiwum parafialnym ściśle związane są z działalnością tego Kościoła.

Pogłębiają one przeżycia parafian, potrafią przybliżyć liturgię kościoła oraz zachować w pamięci wiernych niezatarte wspomnienia religijne. 23 czerwca 1961 roku parafię w Łupawie wizytował J.Eksc.Ks.Bp Dr Ignacy Jeż- udzielił on Sakramentu Bierzmowania młodzieży.

Innym ważnym wydarzeniem w życiu parafii to nawiedzenie obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej, który od listopada 1965 roku przebywał we wsi Grąbkowo u 32 rodzin. Natomiast w 1966 roku w/w obraz przebywał we wsiach Darżyno, Laska, Darżewo, Dobra, Runowo, Warcimino, Gogolewo, Nowa Dąbrowa, Karwno-łącznie u 312 rodzin.

W 1967 roku obraz Matki Boskiej Częstochowskiej odwiedza wsie: Poganice, Rębowo, Karżnica, Głuszynko, Nieckowo, Malczkowo, Skórowo-razem 320 rodzin. W roku 1969 Cudowny Obraz przebywa we wsiach Dąbrówno, Potęgowo, Chlewnica, Łupawa-odwiedza 328 rodzin.

W dniach 24-26 kwietnia 1970 roku J.Eksc.Ks.Bp Ignacy Jeż-Sufragan gorzowski wizytował parafie Łupawa.

Sakrament Bierzmowania przyjęło wówczas 786 osób. Było to wielkie wydarzenie w parafii.

W roku 1973 kolejna wizytacja J.Eksc.Bpa Ignacego Jeża z racji utworzonego Dekanatu Łupawa.

Wówczas Łupawa już należała do Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej.

Dnia 17 sierpnia 1975 roku w 975 rocznicę ustanowienia diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej w uroczystościach w Kołobrzegu brała udział delegacja parafii Łupawa wraz z ks.Proboszczem M. Dziemianko. Natomiast 12 października 1975 roku w pielgrzymce Narodu Polskiego do Wietrznego Miasta Rzymu-bierze udział proboszcz ks. M. Dziemianko oraz trzej parafianie.

W dniach od 7 do 9 maja 1976 roku odbyła się kolejna wizytacja diecezjalna J.Eksc.Ks.Bpa Tadeusza Werno. 144 osoby przyjmują Sakrament Bierzmowania.

Jesienią 1978 roku Obraz matki Boskiej Częstochowskiej rozpoczął kolejną wędrówkę po domach

wiernych parafii Łupawa.

Wielkim wydarzeniem w parafii była wizyta Ojca Św. Polaka-w kraju ojczystym (1979 rok).

Z Łupawy na spotkanie Ojcu Świętemu wyrusza pielgrzymka do Gniezna-40 osobowa delegacja

młodzieży i rodziców.

Inne ważne wydarzenia to obchody 25-lecia kapłaństwa ks.Proboszcza Ryszarda Czarneckiego (28 maja 1984 rok).

Msza św. była celebrowana przez kolegów z tego kursu: ks.Zbigniewa Klamana i ks.Jerzego Liera. Obecni byli wszyscy księża z Dekanatu Łupawa.

Natomiast ks.Biskup Ignacy Jeż przysłał Jubilatowi specjalne podziękowanie za pracę duszpasterską. Wierni składają Proboszczowi życzenia oraz liczne prezenty.

W dniach 16-17 maja 1987 roku kolejna wizytacja biskupia odbyta przez J.Eksc.Bpa Pomocniczego Piotra Krupę.

Sakrament Bierzmowania przyjmują 183 osoby.

13 kwietnia 1988 roku odbyła się pielgrzymka do Skrzetusza-Sanktuarium Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej.Brała w niej udział delegacja z parafii Łupawa, a 16 października 1988 roku Figura M.B.Skrzetuskiej nawiedza kościół w Łupawie.

W ramach przygotowań do 2000 Roku Chrześcijaństwa w Polsce z ustalenia Episkopatu trwała Peregrynacja Obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej po diecezjach i parafiach.

27 listopada 1989 roku Matka Boska Częstochowska w kopii obrazu przybywa do Łupawy. Zbliżenie się samochodu z obrazem zwiastowało bicie dzwonów i syreny straży pożarnej, która prowadziła obraz swym samochodem z Malczkowa.

Obraz matki Boskiej Częstochowskiej przebywał w kościele w Łupawie jedną dobę, a następnie powędrował do parafii Dobieszewo.

W czerwcu 1991 roku młodzież z parafii Łupawa odbywa pielgrzymkę do Częstochowy.

W dniu 25 marca 1992 roku Dekretem o ustanowieniu i określeniu granic nowych diecezji i prowincji kościelnych w Polsce, Jan Paweł II w ramach reorganizacji Diecezji stworzył nową diecezję. Mocą tego Dekretu Łupawa oraz parafia Łupawa przechodzą do Diecezji Pelplińskiej-dawniej Chełmińskiej.

Nowym Ordynariuszem zostaje J.Eksc.ks.Bp Jan Bernard Szlaga, a biskupem pomocniczym J.Eksc.ks.Bp Piotr Krupa.

12 maja 1994 roku-kolejna wizytacja Kanoniczna J.Eksc.Ks.Bpa Jana Szlagi kończy jak do tej pory ważne wydarzenia w parafii.

ciąg dalszy nastąpi...

Bibliografia:

1.Ankieta parafialna-Łupawa 1981r.

2.Archiwum parafialne.

3.Wywiady i rozmowy z mieszkańcami Łupawy i okolic.

Praca dyplomowa z historii Kościoła-Irena DOROZIŃSKA-Łupawa 1996r.

>>>>>>>WSZELKIE PRAWA ZASTRZEŻONE<<<<<<<<<<